جم فایل

پایان نامه مفهوم و مبانی تئوریك خسارت معنوی

پایان نامه مفهوم و مبانی تئوریك خسارت معنوی در ۳۱۷ صفحه ورد قابل ویرایش با فرمت doc

فهرست مطالب

مقدمه
بخش اول : كلیات
فصل اول : مفهوم و مبانی تئوریك خسارت معنوی
مبحث اول : معانی و ملاك‌ها و ریشه‌های تاریخی مفهوم خسارت معنوی
۱-۱-۱- معنی لغوی خسارت
۱-۱-۲- معنی اصطلاحی خسارت
۱-۱-۳- انواع تقسیمات خسارت و معیار آن
الف – خسارت ناشی از نقض قرارداد
ب- خسارت ناشی از تقصیر غیر قراردادی یا عمل نامشروع
ج- خسارت ناشی ازارتكاب جرم
۱-۱-۴- ملاك تشخیص خسارت مادی از معنوی
۱-۱-۵- تعریف خسارت معنوی
۱-۱-۶- تقسیمات خسارت معنوی
۱-۱-۷- پیشینه‌ تاریخی مفهوم خسارت معنوی در اسلام و قوانین كهن
۱-۱-۸- پیشینه تاریخی خسارت معنوی در حقوق ایران
۱-۱-۹- نگاهی تاریخی به خسارت معنوی در فرانسه
مبحث دوم : اركان مسئولیت ناشی از ایراد خسارت معنوی و شرایط مطالبه آن
۱-۲-۱- وجود ضرر
۱-۲-۲- ارتكاب فعل زیانبار نامشروع
۱-۲-۳- رابطه سببیت بین فعل زیانبار نامشروع و خسارت موجود
۱-۲-۴- دفاع مشروع
۱-۲-۵- اجرای حكم قانون یا مقام صلاحیت‌دار
۱-۲-۶- اجبار
۱-۲-۷- اضطرار
۱-۲-۸- اجرای حق
۱-۲-۹- شرایط ضرر قابل جبران در خسارت معنوی
الف –خسارت باید قطعی و مسلم باشد
ب- خسارت باید مستقیم باشد
ج – خسارت باید جبران نشده باشد
د- خسارت باید قابل پیش‌بینی باشد
مبحث سوم : مبانی مسئولیت ناشی از ایراد خسارت معنوی
۱-۳-۱- نظریه تقصیر
۱-۳-۲- ایرادها به نظریه‌ی تقصیر
۱-۳-۳- نظریه خطر
۱-۳-۴- ایرادها به نظریه خطر
۱-۳-۵- نظریه تضمین حق
۱-۳-۶- نظریه مختلط
۱-۳-۷- مبانی مسئولیت مدنی ناشی از ایراد خسارت معنوی درحقوق موضوعه
ایران و فرانسه
۱-۳-۸- فقه و حقوق اسلامی و نظریه تقصیر و نظریه خطر
فصل دوم : مسئولیت ناشی از خسارت معنوی در حقوق اسلام و اندیشه‌های دكترین‌های
حقوقی فرانسه ۵۱
مبحث اول : خسارت معنوی در حقوق اسلام ۵۲
۲-۱-۱- مستندات و مدارك قاعده لاضرر ۵۲
۲-۱-۲- انطباق عنوان ضرر با خسارت معنوی ۵۶
۲-۱-۳- انطباق عنوان ضرار با خسارت معنوی ۵۷
۲-۱-۴- شمول لفظی قاعده لاضرر بر اثبات جواز مطالبه‌ی خسارت معنوی ۵۸
۲-۱-۵- قاعده نفی عسر و حرج و جبران خسارت معنوی ۶۵
۲-۱-۶- انطباق عنوان حرج بر خسارت معنوی ۶۶
۲-۱-۷- قاعده اتلاف و تسبیب ۶۹
۲-۱-۸- وجوه افتراق و اشتراك ، اتلاف و مباشرت و تسبیب ۷۰
۲-۱-۹- قاعده غرور ۷۲
۲-۱-۱۰- بنای عقلا و جبران خسارت معنوی ۷۴
مبحث دوم : مفهوم و ماهیت دیه و جبران خسارت معنوی ۷۶
۲-۲-۱-معنای دیه در لغت واصطلاح فقه و حقوق ۷۶
۲-۲-۲- پیشینه‌ی تاریخی دیه ۷۷
۲-۲-۳- ماهیت دیه و جبران خسارت معنوی ۷۹
۲-۲-۴- مطالبه‌ی خسارت‌های معنوی زاید بر دیه ۸۱
مبحث سوم : تعزیر و جبران خسارت معنوی ۸۳
۲-۳-۱- معنای تعزیر در لغت و اصطلاح فقه ۸۴
۲-۳-۲- مفهوم و ماهیت تعزیر و جبران خسارت معنوی ۸۵
۲-۳-۳- تعزیر مالی كیفر خصوصی یا جبران خسارت معنوی ۸۷
۲-۳-۴- تعزیر مالی دردهای جسمانی ناشی از جنایت بر جسم ، لطمه به عرض و
خسارت ناشی از سب ۸۸
مبحث چهارم : قصاص ، حد قذف و امكان جبران مالی خسارت معنوی ۹۰
۲-۴-۱- معنای قصاص در لغت و اصطلاح فقه ۹۰
۲-۴-۲- مفهوم و ماهیت قصاص و امكان جبران مالی خسارت معنوی ۹۱
۲-۴-۳- معنای قذف در لغت و اصطلاح فقه ۹۲
۲-۴-۴- ماهیت حد قذف و احكام قذف ۹۳
۲-۴-۵- امكان تبدیل حد قذف به جبران مالی خسارت معنوی ۹۴
۲-۴-۶- ایلاء و خسارت معنوی ۹۵
مبحث پنجم : دیدگاه فقهای اسلام در جبران مالی خسارت معنوی ۹۶
۲-۵-۱- نظریه‌ی عدم جواز جبران مالی خسارت معنوی ۹۶
۲-۵-۲- نظریه مالی ۹۷
۲-۵-۳- نظریه امكان جبران خسارت مالی ۹۷
مبحث ششم : خسارت معنوی دراندیشه‌های حقوق فرانسه ۹۹
۲-۶-۱- اصول نظریه‌ی امكان جبران مالی خسارت معنوی ۹۹
۲-۶-۲- اصول نظریه‌ی امكان جبران خسارت معنوی ۱۰۵
بخش دوم : جایگاه خسارت معنوی در قوانین موضوعه ایران و فرانسه و مصادیق و روش‌های جبران آن ۱۱۰
فصل سوم : مطالعه‌ی تطبیقی و مصادیق خاص خسارت معنوی ۱۱۱
مبحث اول : جایگاه خسارت معنوی در قوانین موضوعه ۱۱۲
۳-۱-۱- مسئولیت ناشی از ایراد خسارت معنوی در قانون اساسی ۱۱۲
۳-۱-۲- مسئولیت ناشی از ایراد خسارت معنوی در مسئولیت مدنی ۱۱۹
۳-۱-۳- مسئولیت ناشی از ایراد خسارت معنوی در حقوق مدنی ۱۲۵
۳-۱-۴- مسئولیت ناشی از ایراد خسارت معنوی در قانون آیین دادرسی كیفری ۱۲۹
۳-۱-۵- خسارت معنوی در آئین دادرسی مدنی ۱۳۲
۳-۱-۶- مسئولیت ناشی از ایراد خسارت معنوی در حقوق اداری ۱۳۲
۳-۱-۷- مسئولیت ناشی از ایراد خسارت معنوی در قانون مجازات اسلامی ۱۳۶
۳-۱-۸- موضع قوانین مطبوعات نسبت به ایراد خسارت معنوی ۱۴۶
مبحث دوم : مصادیق خاص خسارت معنوی در مطبوعات ۱۴۹
۳-۲-۱- توهین به اشخاص و افترا به وسیله مطبوعات ۱۴۹
۳-۲-۲- توهین به مقدسات در مطبوعات ۱۵۳
۳-۲-۳- توهین به مقامات رسمی در مطبوعات ۱۵۵
۳-۲-۴- خسارت معنوی در رسانه‌ها ۱۵۶
۳-۲-۵- سوء استفاده از عنوان صاحب پروانه و نام و علامت روزنامه دیگر ۱۵۶
مبحث سوم : مصادیقی از افعال زیانبار خسارت معنوی ۱۵۸
۳-۳-۱- تجاوز به حق معنوی پدید آورنده ۱۵۸
۳-۳-۲- تجاوز به حق مخترع ۱۶۴
۳-۳-۳- سوء‌استفاده از اسم تجارتی
۳-۳-۴- سوء استفاده از طرح و مدل‌های صنعتی
۳-۳-۵- رقابت نامشروع یا رقابت مكارانه
۳-۳-۶- خسارت تأخیر تأدیه
۳-۳-۷- بازداشت قانونی
۳-۳-۸- لطمه به عواطف و احساسات
۳-۳-۹- غصب نام خانوادگی
۳-۳- ۱۰- سلب آزادی
۳-۳-۱۱- به هم زدن وصلت
مبحث چهارم: ایراد خسارت معنوی به جمع نامحصور
۳-۴-۱- ایراد خسارت معنوی به سندیكاها
۳-۴-۲-ایراد خسارت معنوی به انجمن‌ها
مبحث پنجم : كودكان و خسارت معنوی
۳-۵-۱- مسئولیت كودكان در فقه و حقوق اسلامی
۳-۵-۲- جبران ضرر و خسارت به عهده ی كیست
الف ) تقصیر سرپرست
ب) عدم تقصیر سرپرست
فصل چهارم : روش‌های جبران خسارت معنوی و افراد مستحق مطالبه‌ی آن
مبحث اول : راههای جبران انواع خسارت معنوی
۴-۱-۱- نگاه كلی به روش‌های جبران خسارت معنوی
۴-۱-۲- انواع جبران خسارت معنوی
۴-۱-۳- اعاده وضعیت سابق یا روش عینی
۴-۱-۴- پرداخت غرامت یا جبران خسارت معنوی از راه دادن معادل
۴-۱-۵- جبران خسارت به روش نمادین و اسمی
۴-۱-۶- پرداخت غرامت كیفری و تنبیهی
مبحث دوم :نحوه‌ی ارزیابی و تعیین میزان انواع خسارت معنوی
۴-۲-۱- نحوه‌ی ارزیابی خسارت معنوی و تفاوت تألم پذیری افراد
۴-۲-۲- روش تعیین مبلغ جبران خسارت
۴-۲-۳- ملاك زمان ارزیابی
۴-۲-۴- ملاك ارزیابی خسارت در فرض تعدد اسباب
۴-۲-۵- ارزیابی و تقویم خسارت معنوی ناشی از آسیب‌های جسمی
۴-۲-۶- روش‌های جبران خسارت معنوی در لطمه‌های روحی
مبحث سوم : مطالبه‌ی خسارت معنوی
۴-۳-۱- افراد مستحق مطالبه‌ی خسارت معنوی
۴-۳-۲- مطالبه خسارت معنوی وارده به متوفی از ناحیه‌ی وراث وبازماندگان زیان دیده
۴-۳-۳- مطالبه‌ی خسارت معنوی وارده قبل ازفوت متوفی
۴-۳-۴- نظریه‌ی عدم امكان انتقال حق مطالبه‌ی خسارت معنوی به ورثه
۴-۳-۵- نظریه‌ی انتقال حق مطالبه‌ی ورثه درصورت مطالبه زیان دیده قبل از فوت
۴-۳-۶- نظریه‌ی امكان انتقال حق مطالبه به ورثه
۴-۳-۷- دعوای مطالبه‌ی خسارت معنوی ناشی از فوت مجنی علیه ازناحیه وراث
۴-۳-۸- مطالبه‌ی خسارت معنوی ناشی از جرح منجر به فوت مجنی علیه ازناحیه وراث به عنوان قائم مقام او
۴-۳-۹- قوانین و رویه‌های قضایی در زمینه‌ی مطالبه جبران خسارت شخصی
مبحث چهارم : اسباب رفع یا كاهش مسئولیت مدنی در خسارت معنوی
۴-۴-۱- اسباب معافیت
۴-۴-۲- قوه قاهره یا حوادث پیش‌بینی نشده
۴-۴-۳- تقصیر زیان دیده
۴-۴-۴- رضایت زیان دیده
نتیجه‌گیری و پیشنهاد
۵-۱- نتیجه‌گیری
۵-۲- پیشنهادات
۱- فهرست منابع
الف – كتب فارسی
ب – پایان نامه‌های فارسی
ج – قوانین
د – نشریات فارسی
۲ – كتب عربی
۳ – منابع لاتین
الف – كتب فرانسه
چكیده انگلیسی

مقدمه

از نظر اسلام ، انسان ، برترین موجود عالم است كه خداوند از روح خود در او دمیده و فرشتگان را امر كرد تا بر او سجده كنند و او را به عنوان خلیفه‌ی خود در زمین برگزید اگر چنانچه آدمی حرمت خود را حفظ كند و حركت تكاملی را به درستی طی كند به جایی می‌رسد كه از ملائك هم بالاتر می‌رود و به موقعیتی می‌رسد كه در خیال نمی‌گنجد .
« رسدآدمی به جایی كه به جز خدا نبیند بنگر كه تا چه حد است مقام آدمیت »
انسان با چنین موقعیت و جایگاه ممتازی هم سلامت و تمامیت جسمانی و اموال و متعلقات او مورد تأكید است و باید از هر گونه تعرض مصون بماند و هم حفظ حرمت و شخصیت او از جنبه‌های گوناگون در اسلام مورد احترام بوده و بر صیانت آن تاكید شده است ، و بر خسارت‌های وارده بر آن عنایت بیشتری دارد . زیرا پیامبر عظیم الشأن اسلام هدف از بعثت خود را كامل نمودن فضایل اخلاقی عنوان می‌كند كه یكی از وجوه فضایل اخلاقی رعایت حقوق معنوی افراد است .
پس خسارت منحصر به ضرر مادی نبوده ،‌بلكه خسارت معنوی ناشی از جرم ، به مهمترین بعد از ابعاد وجود شخصیت انسان كه همان بعد معنوی و روحانی باشد ایراد لطمه نموده و آن را متضرّر می‌نماید كه غالباً زیان‌های مادی قابل جبران و طریق جبران آن نیز مشخص است و در بسیاری موارد اعاده وضع به حالت سابق آن به نحو كامل وجود دارد ، اما به دلیل دشواری اندازه‌گیری زیان معنوی و تقویم آن به پول و گاهی عدم امكان این اندازه‌گیری و سنجش آن با پول ، و یا مرسوم نبودن چنین ارزیابی در نظام‌های مختلف حقوقی ، در خصوص امكان جبران آن ،‌وحدت نظر وجود ندارد ، اگر چه در اكثر كشورها ، این نوع خسارت ، نیز مشمول قاعده‌ی جبران خسارت دانسته شده است . و از این حیث تفاوتی با خسارت‌های مالی ندارد . ولی در برخی كشورها به طور صریح غیر قابل جبران اعلام گردیده ، یا حداقل در امكان جبران آن تردید شده است . در نظام حقوقی ما نیز ، نسبت به امكان جبران این گونه خسارتها و حدود و ثغور آن ابهام جدی وجود دارد و درپاره‌ای از اظهار نظرها كه از سوی مراجع قانونی چون شورای نگهبان و شورای عالی قضایی سابق مبنی بر عدم امكان جبران این خسارت به طریق مادی و مغایرت آن با موازین شرعی شده است ، این تردید را بوجود آورده كه امكان مطالبه‌ی خسارت معنوی وجود ندارد . هر چند شریعت مقدس اسلام براساس اصول و قواعد كلی از جمله قاعده‌ی « لاضرر و لاضرار فی الاسلام » و قاعده نفی عسر و حرج ، ایراد هر گونه ضرر وخسارت را به اشخاص چه ضررهای مادی و چه ضررهای معنوی به طور كلی ممنوع نموده است . بر همین اساس چگونه ممكن است به جبران خسارتهای مادی تاكید داشته باشد ، اما توجهی به خسارت معنوی و لزوم جبران آن نداشته باشد ؟

دانلود این فایل :

گرد آوری : DownloadsFile.ir

مشاهده بیشتر
دوره آموزشی بال پرواز کارآفرینی

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا